Euro 1968: Όταν η Ιταλία πήγε τελικό με τη βοήθεια του… νομίσματος

103
Πρόκειται για μια από τις πλέον πιο επιτυχημένες εθνικές, παρότι ο θεσμός του Euro δεν έχει φανεί να της ταιριάζει. Αναφερόμαστε στην Ιταλία, κάτοχος 4 Παγκοσμίων Κυπέλλων και 2η στη σχετική λίστα μαζί με τη Γερμανία, ούσα πίσω από τη Βραζιλία. Μάλιστα, όσο κι αν αυτό μοιάζει παράξενο, η Ιταλία έχει πανηγυρίσει μόλις 1 Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα, αυτό του 1968, στο οποίο έπαιξε σημαντικό ρόλο και ο παράγοντας τύχη, ώστε να βρεθεί το τρόπαιο στην αγκαλιά της οικοδέσποινας εκείνου του τουρνουά.

Το Euro του 1968, ήταν το πρώτο το οποίο διεξήχθη με αυτή την ονομασία, αφού οι δύο διοργανώσεις που είχαν προηγηθεί σε Γαλλία (1960) και Ισπανία (1964) είχαν τον μακροσκελή τίτλο «European Nations Cup» (Κύπελλο Εθνών Ευρώπης). Εκείνη την περίοδο, μόλις 4 ομάδες συμμετείχαν στα τελικά της διοργάνωσης και δεν υπήρχε ο γνωστός τρόπος των πέναλτι για να λυθούν οι διαφορές, εάν οι ομάδες έμεναν στην ισοπαλία έπειτα από το τέλος της παράτασης… Κρατήστε το αυτό για τη συνέχεια.

Η δομή του Euro 1968

Η προκριματική διοργάνωση ολοκληρώθηκε σε δυο φάσεις, μια σε φάση ομίλων (που έλαβε χώρα από το 1966 έως το 1968) και την προημιτελική φάση (1968). Υπήρξαν 8 όμιλοι των 4 ομάδων ο καθένας, με την εξαίρεση του 4ου ομίλου, ο οποίος είχε 3. Οι αγώνες ήταν διπλοί και οι νίκες έδιναν 2 πόντους, οι ισοπαλίες 1 πόντο, και οι ήττες 0 πόντους.

Μόνο οι πρώτοι των ομίλων προκρίνονταν στην προημιτελική φάση και αυτές ήταν η Ισπανία – 1ος όμιλος με 8 βαθμούς, έναντι της Τσεχοσλοβακίας (7β), Ιρλανδίας (5β) και Τουρκίας (4β), η Βουλγαρία – 2ος όμιλος με 10 βαθμούς, έναντι της Πορτογαλίας (6β), Σουηδίας (5β) και Νορβηγίας (3β), η Σοβιετική Ένωση – 3ος όμιλος με 10 βαθμούς, έναντι της Ελλάδας (6β), Αυστρίας (6β) και Φιλανδίας (2β), η Γιουγκοσλαβία – 4ος όμιλος με 6 βαθμούς, έναντι της Δυτικής Γερμανίας (5β) και της Αλβανίας (1β), η Ουγγαρία – 5ος όμιλος με 9 βαθμούς, έναντι της Ανατολικής Γερμανίας (7β), Ολλανδίας (5β) και Δανίας (3β), η Ιταλία – 6ος όμιλος με 11 βαθμούς, έναντι της Ρουμανίας (6β), Ελβετίας (5β) και Κύπρου (2β), η Γαλλία – 7ος όμιλος με 9 βαθμούς, έναντι στο Βέλγιο (7β), Πολωνία (7β) και Λουξεμβούργο (1β), και τέλος η Αγγλία – 8ος όμιλος με 9 βαθμούς, έναντι στη Σκωτία (8β), Ουαλία (4β) και Βόρειο Ιρλανδία (3β). Στην προημιτελική φάση οι ομάδες έπαιξαν διπλούς αγώνες. Οι νικητές της προημιτελικής φάσης προχώρησαν στα τελικά.

Στην ιστορία μας, τα ζευγάρια στα τελικά της διοργάνωσης είχε κληρωθεί η «σκουάντρα ατζούρα» κόντρα στη Σοβιετική Ένωση και η Γιουγκοσλαβία με την Αγγλία, η οποία προερχόταν από την κατάκτηση του Μουντιάλ και που ήταν το μεγάλο φαβορί. Στη Φλωρεντία στις 5 Ιουνίου, η Γιουγκοσλαβία επικράτησε της Αγγλίας με 1-0. Στον πρώτο απ’ τους δυο τελικούς που ακολούθησαν, στις 8 Ιουνίου, οι Γιουγκοσλάβοι προηγήθηκαν με τέρμα του Ντράγκαν Τζάιτς στο 32ο λεπτό, όμως οι γηπεδούχοι, παίρνοντας ώθηση από την εξέδρα και έχοντας τον Ντίνο Τζοφ σε πολύ καλό βράδυ, έμειναν όρθιοι. Ο Αλμπέρτο Ντομενγκίνι ισοφάρισε στο 80′ μπροστά σε 85.000 οπαδούς μέσα στη Ρώμη και επικράτησε χαμός. Οι δυο ομάδες οδηγήθηκαν στην παράταση, αλλά και εκεί δεν υπήρξε νικητής! Έπρεπε να βρεθεί κάποιος τρόπος να τελειώσει η διοργάνωση. Με το τέλος της παράτασης, ανακοινώθηκε πως ο τελικός θα επαναληφθεί 2 ημέρες αργότερα.

Στον 2ο τελικό στις 10 Ιουνίου, οι Ιταλοί ήταν αισθητά ανώτεροι και έγειραν την πλάστιγγα υπέρ τους, εκμεταλλευόμενοι το βάθος στον πάγκο τους και τις αρκετές αλλαγές σε σχέση με το πρώτο ματς. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να παρουσιαστούν πιο φρέσκοι και κέρδισαν το πρώτο τρόπαιο μέσα στην πατρίδα τους με την υπογραφή των Ρίβα (12′) και Αναστάζι (31′). Κάπως έτσι το Ιταλία-Γιουγκοσλαβία εξήλθε 2-0, και η ομάδα του Φερούτσιο Βαλκαρέζι, σήκωσε την κούπα. Η στέψη έγινε στο Ολίμπικο της Ρώμης μπροστά σε 55.000 κόσμο. Παράλληλα, στον μικρό τελικό που διεξήχθη στις 8 Ιουνίου στη Ρώμη, η Αγγλία νίκησε 2-0 την ΕΣΣΔ. Πρώτος σκόρερ αναδείχθηκε ο Ιταλός Λουίτζι Ρίβα με 7 γκολ. Όλα καλά και ωραία μέχρι στιγμής σε αυτή την ιστορία… Πώς όμως προκρίθηκε στον τελικό η Ιταλία;

Το στρίψιμο της δεκάρας

Για να βγάλει νοκ-άουτ τη Σοβιετική Ένωση, η παρέα του Ντίνο Τζοφ στα ημιτελικά χρειάστηκε μια… έμπνευση – όχι ποδοσφαιρική – του Τζιατσίνο Φακέτι, του πρώτου σύγχρονου full back, ο οποίος φυσικά διέθετε μεγάλη εμπειρία από ευρωκούπες, καθώς ήταν ήδη δις πρωταθλητής Ευρώπης με το back to back Πρωταθλητριών Ευρώπης, αγωνιζόμενος με τη φανέλα της Ίντερ. Η αναμέτρηση στη Νάπολη έμεινε στο 0-0, ακόμα και μετά την παράταση και ο διαιτητής του ημιτελικού, Κουρτ Τσένσερ, πήρε την κατάσταση στα χέρια του με το στρίψιμο της δεκάρας!!! Ο 26χρονος μπακ έκανε τη σωστή επιλογή και χάρισε κάτι… παραπάνω από μια πρόκριση στην Ιταλία στο θεσμό.

«Πήγα δίπλα στον αρχηγό των Σοβιετικών (σ.σ. Σεστέρνιεφ) και οδηγηθήκαμε στα αποδυτήρια με τη συνοδεία ανθρώπων από τις δύο ομοσπονδίες. Ο διαιτητής έβγαλε ένα παλιό νόμισμα. Διάλεξα γράμματα και αποδείχθηκε η σωστή επιλογή. Από εκείνη τη στιγμή, η Ιταλία βρίσκονταν στον τελικό. Ανέβηκα τρέχοντας τις σκάλες και έδωσα το σύνθημα για να ξεκινήσουν οι πανηγυρισμοί. Στις εξέδρες, 70.000 θεατές περίμεναν με αγωνία στις θέσεις τους και όταν με είδαν να πανηγυρίζω, άρχισαν να πανηγυρίζουν», ανέφερε ο Φακέτι.

Εδώ το επίσημο βίντεο της UEFA για την ιστορία.